Panoramio is closing. Learn how to back up your data.

Salt dome گنبد نمکی کُنار سیاه فیروزآباد

A salt dome is a type of structural dome formed when a thick bed of evaporite minerals (mainly salt, or halite) found at depth intrudes vertically into surrounding rock strata, forming a diapir. The salt that forms these domes was deposited within restricted marine basins. Due to restricted flow of water into a basin, evaporation occurs resulting in the precipitation of salts from solution, depositing evaporites. It is recognised that a single evaporation event is rarely enough to produce the vast quantities of salt found in evaporite deposits indicating that a sustained period of episodic flooding and evaporation of the basin must occur, as can be seen from the example of the Mediterranean Messinian salinity crisis. At the present day, evaporite deposits can be seen accumulating in basins that merely have restricted access but do not completely dry out; they provide an analogue to some deposits recognised in the Geological record, such as the Garabogazköl basin in Turkmenistan. Over time, the salt is covered with sediment and becomes buried. Since the density of salt is generally less than that of surrounding material, it has a tendency to move upward toward the surface, forming large bulbous domes, diapirs, sheets, pillars and other structures as it rises (see salt tectonics). If the rising salt diapir breaches the surface, it can become a flowing salt glacier. In cross section, these large domes may be anywhere from 1 to 10 kilometres (0.62 to 6.2 mi) across, and extend as far down as 6.5 kilometres (4.0 mi). Major occurrences of salt domes are found along the Gulf Coast of the USA in Texas and Louisiana.[1] One example of an island formed by a salt dome is Avery Island in Louisiana. At present ocean levels it is no longer surrounded by the sea but it is surrounded by bayous on all sides. Another example of an emergent salt dome is at Onion Creek, Utah / Fisher Towers near Moab, Utah, U.S. These two images show a Cretaceous age salt body that has risen as a ridge through several hundred meters of overburden, predominately sandstone. As the salt body rose, the overburden formed an anticline (arching upward along its centerline) which fractured and eroded to expose the salt body.

End-on view of emergent salt dome between remnants of displaced overburden

Lateral view of emergent salt dome from ridge of remnant of displaced overburden The term "salt dome" is also sometimes inaccurately used to refer to dome-shaped silos used to store rock salt for melting snow on highways. These domes are actually called monolithic domes and are used to store a variety of bulk goods.

There are several salt domes in south of Iran (Hormozgan province & Fars province)

Salt Dome in the Zagros Mountains, Iran in NASA site-1

Salt Dome in the Zagros Mountains, Iran in NASA site-2

بطور کلی برجستگیهایی که توسط نمک به علت حرکات و بالا آمدن آن ایجاد می‌گردد، گنبد نمکی نامیده می‌شود. بدیهی است اشکال خارجی تمامی گنبدهای نمکی یکسان و یک شکل نبوده و بستگی به سنگهای پوششی آن ، فشار درونی و میزان آن دارد. به عبارت دیگر گنبد نمکی عبارت است از ساختمان زمین ‌شناسی گنبدی شکلی که هسته آن از نمک تشکیل شده است. از نظر مکانیسم تغییر شکل ، نمونه تغییر شکل پلاستیکی است. حرکت اینگونه مواد پلاستیکی سبب ایجاد چین‌های دیاپیری می‌شود و به همین جهت از نظر زمین شناسی ساختمانی نیز قابل مطالعه و بررسی است.

حرکت نمک با توجه به خاصیت شکل پذیری آن به سمت بالا به علت ضخامت قابل توجه طبقات روی آن است و این ضخامت باید به اندازه‌ای باشد که نیروی محرکه‌ای جهت جابجایی آن بوجود آید. بنابراین سرعت حرکت نمک نمی‌تواند در همه جا یکسان باشد. در این صورت با حرکت نمک به سمت بالا قدرت و نیروی محرکه فوق کاهش پیدا کرده و با افزایش بار ، رسوبات نمک حرکت قائم خود را ادامه می‌دهد. این حرکت می‌تواند در هر سال از 0.1 تا یک میلیمتر باشد.

بیشترین پراکندگی گنبدهای نمکی ایران در استان هرمزگان، جنوب شرق فارس (شهرستان لار) و همچنین اطراف دشت کویر است و در سایر نقاط کشور نیز به طور پراکنده گنبد نمکی وجود دارد. در مسیر جاده فیروزآباد- جم - عسلویه (در استان فارس) سه گنبد نمکی وجود دارد که از سمت فیروزآباد به ترتیب عبارتند از : گنبد نمکی کنارسیاه، گنبد نمکی جهانی و گنبد نمکی خوراب

تصویر گنبدهای نمکی زاگرس در سایت ناسا-1

تصویر گنبدهای نمکی زاگرس در سایت ناسا-2

Show more
Show less

Photo details

  • Uploaded on April 23, 2010
  • Attribution
    by Hadi Karimi
    • Camera: SONY DSC-P200
    • Taken on 2009/05/12 13:34:21
    • Exposure: 0.002s (1/640)
    • Focal Length: 7.90mm
    • F/Stop: f/5.600
    • ISO Speed: ISO100
    • Exposure Bias: 0.00 EV
    • No flash