Panoramio is closing. Learn how to back up your data.

Iran - Hamedan - The Tomb of Avicenna

Abū ʿAlī al-Ḥusayn ibn ʿAbd Allāh ibn Sīnā[2] (Persian پورسينا Pur Sina [ˈpuːr ˈsiːnɑː] "son of Sina"; c. 980, Afshana near Bukhara– 1037, Hamadan, Iran), commonly known as Ibn Sīnā or by his Latinized name Avicenna, was an Iranian (Persian)[3][4][5][6] polymath, who wrote almost 450 treatises on a wide range of subjects, of which around 240 have survived. In particular, 150 of his surviving treatises concentrate on philosophy and 40 of them concentrate on medicine.[7][8] His most famous works are The Book of Healing, a vast philosophical and scientific encyclopaedia, and The Canon of Medicine,[9] which was a standard medical text at many medieval universities.[10] The Canon of Medicine was used as a text-book in the universities of Montpellier and Leuven as late as 1650.[11] Ibn Sīnā's Canon of Medicine provides a complete system of medicine according to the principles of Galen (and Hippocrates).[12][13] His corpus also includes writing on philosophy, astronomy, alchemy, geology, psychology, Islamic theology, logic, mathematics, physics, as well as poetry.[14] He is regarded as the most famous and influential polymath of the Islamic Golden Age. Avicenna created an extensive corpus of works during what is commonly known as Islam's Golden Age, in which the translations of Greco-Roman, Persian, and Indian texts were studied extensively. Greco-Roman (Mid- and Neo-Platonic, and Aristotelian) texts by the Kindi school were commented, redacted and developed substantially by Islamic intellectuals, who also built upon Persian and Indian mathematical systems, astronomy, algebra, trigonometry and medicine.[16] The Samanid dynasty in the eastern part of Persia, Greater Khorasan and Central Asia as well as the Buyid dynasty in the western part of Persia and Iraq provided a thriving atmosphere for scholarly and cultural development. Under the Samanids, Bukhara rivaled Baghdad as a cultural capital of the Islamic world.[17] The study of the Quran and the Hadith thrived in such a scholarly atmosphere. Philosophy, Fiqh and theology (kalaam) were further developed, most noticeably by Avicenna and his opponents. Al-Razi and Al-Farabi had provided methodology and knowledge in medicine and philosophy. Avicenna had access to the great libraries of Balkh, Khwarezm, Gorgan, Rey, Isfahan and Hamadan. Various texts (such as the 'Ahd with Bahmanyar) show that he debated philosophical points with the greatest scholars of the time. Aruzi Samarqandi describes how before Avicenna left Khwarezm he had met Abu Rayhan Biruni (a famous scientist and astronomer), Abu Nasr Iraqi (a renowned mathematician), Abu Sahl Masihi (a respected philosopher) and Abu al-Khayr Khammar (a great physician). The only source of information for the first part of Avicenna's life is his autobiography, as written down by his student Jūzjānī. In the absence of any other sources it is impossible to be certain how much of the autobiography is accurate. It has been noted that he uses his autobiography to advance his theory of knowledge (that it was possible for an individual to acquire knowledge and understand the Aristotelian philosophical sciences without a teacher), and it has been questioned whether the order of events described was adjusted to fit more closely with the Aristotelian model; in other words, whether Avicenna described himself as studying things in the 'correct' order. However given the absence of any other evidence, Avicenna's account essentially has to be taken at face value.[18] Avicenna was born c. 980 near Bukhara (in present-day Uzbekistan), the capital of the Samanids, a Persian dynasty in Central Asia and Greater Khorasan. His mother, named Setareh, was from Bukhara;[19] his father, Abdullah, was a respected Ismaili[20] scholar from Balkh, an important town of the Samanid Empire, in what is today Balkh Province, Afghanistan. His father was at the time of his son's birth the governor in one of the Samanid Nuh ibn Mansur's estates. He had his son very carefully educated at Bukhara. Ibn Sina's independent thought was served by an extraordinary intelligence and memory, which allowed him to overtake his teachers at the age of fourteen. As he said in his autobiography, there was nothing that he had not learned when he reached eighteen. A number of different theories have been proposed regarding Avicenna's madhab. Medieval historian Ẓahīr al-dīn al-Bayhaqī (d. 1169) considered Avicenna to be a follower of the Brethren of Purity.[21] On the other hands, Shia faqih Nurullah Shushtari and Seyyed Hossein Nasr, in addition to Henry Corbin, have maintained that he was most likely a Twelver Shia.[21][20][22] More recently, however, Dimitri Gutas demonstrated that Avicenna was a Sunni Hanafi.[21] Similar disagreements exist on the background of Avicenna's family, whereas some writers considered them Sunni, more recent writers thought they were Shia.[23] According to his autobiography, Avicenna had memorised the entire Qur'an by the age of 10.[9] He learned Indian arithmetic from an Indian greengrocer, and he began to learn more from a wandering scholar who gained a livelihood by curing the sick and teaching the young. He also studied Fiqh (Islamic jurisprudence) under the Hanafi scholar Ismail al-Zahid.[24] As a teenager, he was greatly troubled by the Metaphysics of Aristotle, which he could not understand until he read al-Farabi's commentary on the work.[20] For the next year and a half, he studied philosophy, in which he encountered greater obstacles. In such moments of baffled inquiry, he would leave his books, perform the requisite ablutions (wudu), then go to the mosque, and continue in prayer (salah) till light broke on his difficulties. Deep into the night, he would continue his studies, and even in his dreams problems would pursue him and work out their solution. Forty times, it is said, he read through the Metaphysics of Aristotle, till the words were imprinted on his memory; but their meaning was hopelessly obscure, until one day they found illumination, from the little commentary by Farabi, which he bought at a bookstall for the small sum of three dirhams. So great was his joy at the discovery, made with the help of a work from which he had expected only mystery, that he hastened to return thanks to God, and bestowed alms upon the poor. He turned to medicine at 16, and not only learned medical theory, but also by gratuitous attendance of the sick had, according to his own account, discovered new methods of treatment. The teenager achieved full status as a qualified physician at age 18,[9] and found that "Medicine is no hard and thorny science, like mathematics and metaphysics, so I soon made great progress; I became an excellent doctor and began to treat patients, using approved remedies." The youthful physician's fame spread quickly, and he treated many patients without asking for payment. Ibn Sina's first appointment was that of physician to the emir, who owed him his recovery from a dangerous illness (997). Ibn Sina's chief reward for this service was access to the royal library of the Samanids, well-known patrons of scholarship and scholars. When the library was destroyed by fire not long after, the enemies of Ibn Sina accused him of burning it, in order for ever to conceal the sources of his knowledge. Meanwhile, he assisted his father in his financial labors, but still found time to write some of his earliest works. When Ibn Sina was 22 years old, he lost his father. The Samanid dynasty came to its end in December 1004. Ibn Sina seems to have declined the offers of Mahmud of Ghazni, and proceeded westwards to Urgench in modern Turkmenistan, where the vizier, regarded as a friend of scholars, gave him a small monthly stipend. The pay was small, however, so Ibn Sina wandered from place to place through the districts of Nishapur and Merv to the borders of Khorasan, seeking an opening for his talents. Qabus, the generous ruler of Dailam and central Persia, himself a poet and a scholar, with whom Ibn Sina had expected to find asylum, was on about that date (1012) starved to death by his troops who had revolted. Ibn Sina himself was at this time stricken by a severe illness. Finally, at Gorgan, near the Caspian Sea, Ibn Sina met with a friend, who bought a dwelling near his own house in which Ibn Sina lectured on logic and astronomy. Several of Ibn Sina's treatises were written for this patron; and the commencement of his Canon of Medicine also dates from his stay in Hyrcania. Ibn Sina subsequently settled at Rai, in the vicinity of modern Tehran, (present day capital of Iran), the home town of Rhazes; where Majd Addaula, a son of the last Buwayhid emir, was nominal ruler under the regency of his mother (Seyyedeh Khatun). About thirty of Ibn Sina's shorter works are said to have been composed in Rai. Constant feuds which raged between the regent and her second son, Shams al-Daula, however, compelled the scholar to quit the place. After a brief sojourn at Qazvin he passed southwards to Hamadãn where Shams al-Daula, another Buwayhid emir, had established himself. At first, Ibn Sina entered into the service of a high-born lady; but the emir, hearing of his arrival, called him in as medical attendant, and sent him back with presents to his dwelling. Ibn Sina was even raised to the office of vizier. The emir decreed that he should be banished from the country. Ibn Sina, however, remained hidden for forty days in sheikh Ahmed Fadhel's house, until a fresh attack of illness induced the emir to restore him to his post. Even during this perturbed time, Ibn Sina persevered with his studies and teaching. Every evening, extracts from his great works, the Canon and the Sanatio, were dictated and explained to his pupils. On the death of the emir, Ibn Sina ceased to be vizier and hid himself in the house of an apothecary, where, with intense assiduity, he continued the composition of his works. Meanwhile, he had written to Abu Ya'far, the prefect of the dynamic city of Isfahan, offering his services. The new emir of Hamadan, hearing of this correspondence and discovering where Ibn Sina was hiding, incarcerated him in a fortress. War meanwhile continued between the rulers of Isfahan and Hamadãn; in 1024 the former captured Hamadan and its towns, expelling the Tajik mercenaries. When the storm had passed, Ibn Sina returned with the emir to Hamadan, and carried on his literary labors. Later, however, accompanied by his brother, a favorite pupil, and two slaves, Ibn Sina escaped from the city in the dress of a Sufi ascetic. After a perilous journey, they reached Isfahan, receiving an honorable welcome from the prince. The remaining ten or twelve years of Ibn Sīnā's life were spent in the service of Abu Ja'far 'Ala Addaula, whom he accompanied as physician and general literary and scientific adviser, even in his numerous campaigns. During these years he began to study literary matters and philology, instigated, it is asserted, by criticisms on his style. A severe colic, which seized him on the march of the army against Hamadan, was checked by remedies so violent that Ibn Sina could scarcely stand. On a similar occasion the disease returned; with difficulty he reached Hamadan, where, finding the disease gaining ground, he refused to keep up the regimen imposed, and resigned himself to his fate. His friends advised him to slow down and take life moderately. He refused, however, stating that: "I prefer a short life with width to a narrow one with length"[citation needed]. On his deathbed remorse seized him; he bestowed his goods on the poor, restored unjust gains, freed his slaves, and read through the Qur'an every three days until his death. He died in June 1037, in his fifty-eighth year, in the month of Ramadan and was buried in Hamadan, Iran Ibn Sīnā wrote extensively on early Islamic philosophy, especially the subjects logic, ethics, and metaphysics, including treatises named Logic and Metaphysics. Most of his works were written in Arabic - which was the de facto scientific language of the time in the Middle East, and some were written in the Persian language. Of linguistic significance even to this day are a few books that he wrote in nearly pure Persian language (particularly the Danishnamah-yi 'Ala', Philosophy for Ala' ad-Dawla'). Ibn Sīnā's commentaries on Aristotle often corrected the philosopher[citation needed], encouraging a lively debate in the spirit of ijtihad. In the medieval Islamic world, due to Avicenna's successful[citation needed] reconciliation between Aristotelianism and Neoplatonism along with Kalam, Avicennism eventually became the leading school of Islamic philosophy by the 12th century, with Avicenna becoming a central authority on philosophy.[26] Avicennism was also influential in medieval Europe, particular his doctrines on the nature of the soul and his existence-essence distinction, along with the debates and censure that they raised in scholastic Europe. This was particularly the case in Paris, where Avicennism was later proscribed in 1210. Nevertheless, his psychology and theory of knowledge influenced William of Auvergne, Bishop of Paris and Albertus Magnus, while his metaphysics had an impact on the thought of Thomas Aquinas. Early Islamic philosophy and Islamic metaphysics, imbued as it is with Islamic theology, distinguishes more clearly than Aristotelianism the difference between essence and existence. Whereas existence is the domain of the contingent and the accidental, essence endures within a being beyond the accidental. The philosophy of Ibn Sīnā, particularly that part relating to metaphysics, owes much to al-Farabi. The search for a definitive Islamic philosophy separate from Occasionalism can be seen in what is left of his work. Following al-Farabi's lead, Avicenna initiated a full-fledged inquiry into the question of being, in which he distinguished between essence (Mahiat) and existence (Wujud). He argued that the fact of existence can not be inferred from or accounted for by the essence of existing things, and that form and matter by themselves cannot interact and originate the movement of the universe or the progressive actualization of existing things. Existence must, therefore, be due to an agent-cause that necessitates, imparts, gives, or adds existence to an essence. To do so, the cause must be an existing thing and coexist with its effect.[28] Avicenna's consideration of the essence-attributes question may be elucidated in terms of his ontological analysis of the modalities of being; namely impossibility, contingency, and necessity. Avicenna argued that the impossible being is that which cannot exist, while the contingent in itself (mumkin bi-dhatihi) has the potentiality to be or not to be without entailing a contradiction. When actualized, the contingent becomes a 'necessary existent due to what is other than itself' (wajib al-wujud bi-ghayrihi). Thus, contingency-in-itself is potential beingness that could eventually be actualized by an external cause other than itself. The metaphysical structures of necessity and contingency are different. Necessary being due to itself (wajib al-wujud bi-dhatihi) is true in itself, while the contingent being is 'false in itself' and 'true due to something else other than itself'. The necessary is the source of its own being without borrowed existence. It is what always exists.[29][30] The Necessary exists 'due-to-Its-Self', and has no quiddity/essence (mahiyya) other than existence (wujud). Furthermore, It is 'One' (wahid ahad)[31] since there cannot be more than one 'Necessary-Existent-due-to-Itself' without differentia (fasl) to distinguish them from each other. Yet, to require differentia entails that they exist 'due-to-themselves' as well as 'due to what is other than themselves'; and this is contradictory. However, if no differentia distinguishes them from each other, then there is no sense in which these 'Existents' are not one and the same.[32] Avicenna adds that the 'Necessary-Existent-due-to-Itself' has no genus (jins), nor a definition (hadd), nor a counterpart (nadd), nor an opposite (did), and is detached (bari) from matter (madda), quality (kayf), quantity (kam), place (ayn), situation (wad), and time (waqt) Ibn Sina and Abū Rayhān al-Bīrūnī engaged in a written debate, with Abu Rayhan Biruni mostly criticizing Aristotelian natural philosophy and the Peripatetic school, while Avicenna and his student Ahmad ibn 'Ali al-Ma'sumi respond to Biruni's criticisms in writing. Abu Rayhan began by asking Avicenna eighteen questions, ten of which were criticisms of Aristotle's On the Heavens. Ibn Sīnā was a devout Muslim and sought to reconcile rational philosophy with Islamic theology. His aim was to prove the existence of God and His creation of the world scientifically and through reason and logic.[37] Avicenna wrote a number of treatises dealing with Islamic theology. These included treatises on the Islamic prophets, whom he viewed as "inspired philosophers", and on various scientific and philosophical interpretations of the Qur'an, such as how Quranic cosmology corresponds to his own philosophical system.[38] Ibn Sīnā memorized the Qur'an by the age of ten, and as an adult, he wrote five treatises commenting on suras from the Qur'an. One of these texts included the Proof of Prophecies, in which he comments on several Quranic verses and holds the Qur'an in high esteem. Avicenna argued that the Islamic prophets should be considered higher than philosophers While he was imprisoned in the castle of Fardajan near Hamadhan, Avicenna wrote his famous "Floating Man" thought experiment to demonstrate human self-awareness and the substantiality and immateriality of the soul. Avicenna believed his "Floating Man" thought experiment demonstrated that the soul is a substance, and claimed humans cannot doubt their own consciousness, even in a situation that prevents all sensory data input. The thought experiment told its readers to imagine themselves created all at once while suspended in the air, isolated from all sensations, which includes no sensory contact with even their own bodies. He argued that, in this scenario, one would still have self-consciousness. Because it is conceivable that a person, suspended in air while cut off from sense experience, would still be capable of determining his own existence, the thought experiment points to the conclusions that the soul is a perfection, independent of the body, and an immaterial substance. The conceivability of this "Floating Man" indicates that the soul is perceived intellectually, which entails the soul's separateness from the body. Avicenna referred to the living human intelligence, particularly the active intellect, which he believed to be the hypostasis by which God communicates truth to the human mind and imparts order and intelligibility to nature. However, Avicenna posited the brain as the place where reason interacts with sensation. Sensation prepares the soul to receive rational concepts from the universal Agent Intellect. The first knowledge of the flying person would be "I am," affirming his or her essence. That essence could not be the body, obviously, as the flying person has no sensation. Thus, the knowledge that "I am" is the core of a human being: the soul exists and is self-aware.[40] Avicenna thus concluded that the idea of the self is not logically dependent on any physical thing, and that the soul should not be seen in relative terms, but as a primary given, a substance. The body is unnecessary; in relation to it, the soul is its perfection.[41][42][43] In itself, the soul is an immaterial substance About 100 treatises were ascribed to Ibn Sina. Some of them are tracts of a few pages. Others are works extending through several volumes. His 14-volume The Canon of Medicine (Al-Qanoon fi al-Tibb, The Laws of Medicine) was a standard medical text in Europe and the Islamic world until the 18th century

ابوعلی حسین بن عبدالله بن سینا، مشهور به ابوعلی سینا و ابن سینا و پور سینا (زادهٔ ۳۵۹ ه.ش در بخارا -درگذشتهٔ ۲ تیر ۴۱۶ در همدان، ۳۷۰-۴۲۸ قمری، ۹۸۰-۱۰۳۷ میلادی۲[، پزشک و شاعر۵]مسلمان ایرانی [و مشهورترین و تاثیرگذارترینِ فیلسوفان-دانشمندان جهان اسلام است که به ویژه به دلیل آثارش در زمینه فلسفه ارسطویی و پزشکی اهمیت دارد. وی نویسنده کتاب شفا یک دانشنامه علمی و فلسفی جامع است و القانون فی الطب یکی از معروف‌ترین آثار تاریخ پزشکی است.جهان اسلام بود. وی ۴۵۰ کتاب در زمینه‌های گوناگون نوشته‌است که شمار زیادی از آن‌ها در مورد پزشکی و فلسفه است. جرج سارتن در کتاب تاریخ علم وی را یکی از بزرگترین اندیشمندان و دانشمندان پزشکی می‌داند. همچنین وی او را مشهورترین دانشمند سرزمین‌های اسلامی می‌داند که یکی از معروف‌ترین‌ها در همهٔ زمان‌ها و مکان‌ها و نژادها است. بزرگ‌ترین کسی است که از عهده این کار برآمد.»(اموزش و دانش در ایران، ص۱۲۵) «وی شاگردان دانشمند و کارآمدی به مانند ابوعبید جوزجانی، ابوالحسن بهمنیار، ابو منصور طاهر اصفهانی و ابوعبدالله محمد بن احمد المعصومی را که هر یک از ناموران روزگار گشتند تربیت نمود.»(خدمات متقابل اسلام و ایران، ص۴۹۳) ابن سینا در روستای افشانه نزدیک بخارا متولد شد. زبان مادری اش فارسی بود. پدرش از صاحب منصبان در حکومت سامانی بود و وی را به مدرسه بخارا فرستاد در آنجا به خوبی تحصیل کند. پدر و برادر ابن سینا مجذوب تبلیغات اسماعیلیه شده بودند، اما ابن سینا از آن دو تبعیت نکرد. وی حافظه و هوشی خارق العاده داشت. به طوری که در ۱۴ سالگی از معلمان خود پیشی گرفت.[۱۴] او علم منطق را به استادش ناتیلی آموخت. او کسی را نداشت که از وی علوم طبیعی یا داروسازی را فرا بگیرد و پزشکان مشهور از دستورالعملهای او تبعیت می‌کردند. البته وی در فراگیری علم ماوراء الطبیعه ارسطو دچار مشکل شد که تنها به کمک تفسیر فارابی توانست آن را بفهمد. او امیر خراسان را از یک بیماری سخت نجات داد. امیر خراسان در ازای این کار اجازه داد که ابن سینا از کتابخانه باشکوه مخصوص شاهزادگان سامانی استفاده کند. در سن ۱۸ سالگی، ابن سینا بر تمام علومی که بعدها شناخته شدند، تسلط یافت. پیشرفتهای بعدی وی، مرهون استدلالهای شخصی وی بود.[۱۴] بخشی از زندگینامه او به گفته خودش به نقل از شاگردش ابو عبید جوزجانی بدین شرح است: پدرم عبدالله از مردم بلخ بود در روزگار نوح پسر منصور سامانی به بخارا درآمد. بخارا در آن عهد از شهرهای بزرگ بود. پدرم کار دیوانی پیشه کرد و در روستای خرمیثن به کار گماشته شد. به نزدیکی آن روستا، روستای افشنه بود. در آنجا پدر من، مادرم را به همسری برگزید و وی را به عقد خویش درآورد. نام مادرم ستاره بود من در ماه صفر سال ۳۷۰ از مادر زاده شدم. نام مرا حسین گذاشتند چندی بعد پدرم به بخارا نقل مکان کرد در آنجا بود که مرا به آموزگاران سپرد تا قرآن و ادب بیاموزم. دهمین سال عمر خود را به پایان می‌بردم که در قرآن و ادب تبحر پیدا کردم آنچنان‌که آموزگارانم از دانسته‌های من شگفتی می‌نمودند. در آن هنگام مردی به نام ابو عبدالله به بخارا آمد او از دانش‌های روزگار خود چیزهایی می‌دانست پدرم او را به خانه آورد تا شاید بتوانم از وی دانش بیشتری بیاموزم وقتی که ناتل به خانه ما آمد من نزد آموزگاری به نام اسماعیل زاهد فقه می‌آموختم و بهترین شاگرد او بودم و در بحث و جدل که شیوه دانشمندان آن زمان بود تخصصی داشتم. ناتلی به من منطق و هندسه آموخت و چون مرا در دانش اندوزی بسیار توانا دید به پدرم سفارش کرد که مبادا مرا جز به کسب علم به کاری دیگر وادار سازد و به من نیز تاکید کرد جز دانش آموزی شغل دیگر برنگزینم. من اندیشه خود را بدانچه ناتلی می‌گفت می‌گماشتم و در ذهنم به بررسی آن می‌پرداختم و آن را روشن‌تر و بهتر از آنچه استادم بود فرامی‌گرفتم تا اینکه منطق را نزد او به پایان رسانیدم و در این فن بر استاد خود برتری یافتم. چون ناتلی از بخارا رفت من به تحقیق و مطالعه در علم الهی و طبیعی پرداختم اندکی بعد رغبتی در فراگرفتن علم طب در من پدیدار گشت. آنچه را پزشکان قدیم نوشته بودند همه را به دقت خواندم چون علم طب از علوم مشکل به شمار نمی‌رفت در کوتاه‌ترین زمان در این رشته موفقیت‌های بزرگ بدست آوردم تا آنجا که دانشمندان بزرگ علم طب به من روی آوردند و در نزد من به تحصیل اشتغال ورزیدند. من بیماران را درمان می‌کردم و در همان حال از علوم دیگر نیز غافل نبودم. منطق و فلسفه را دوباره به مطالعه گرفتم و به فلسفه بیشتر پرداختم و یک سال و نیم در این کار وقت صرف کردم. در این مدت کمتر شبی سپری شد که به بیداری نگذرانده باشم و کمتر روزی گذشت که جز به مطالعه به کار دیگری دست زده باشم. بعد از آن به الهیات رو آوردم و به مطالعه کتاب ما بعد الطبیعه ارسطو اشتغال ورزیدم ولی چیزی از آن نمی‌فهمیدم و غرض مؤلف را از آن سخنان درنمی‌یافتم از این رو دوباره از سر خواندم و چهل بار تکرار کردم چنان‌که مطالب آن را حفظ کرده بودم اما به حقیقت آن پی نبرده‌بودم. چهره مقصود در حجاب ابهام بود و من از خویشتن ناامید می‌شدم و می‌گفتم مرا در این دانش راهی نیست... یک روز عصر از بازار کتابفروشان می‌گذشتم کتابفروش دوره گردی کتابی را در دست داشت و به دنبال خریدار می‌گشت به من الحاح کرد که آن را بخرم من آن را خریدم، اغراض مابعدالطبیعه نوشته ابو نصر فارابی، هنگامی که به در خانه رسیدم بی‌درنگ به خواندن آن پرداختم و به حقیقت مابعدالطبیعه که همه آن را از بر داشتم پی بردم و دشواری‌های آن بر من آسان گشت. از توفیق بزرگی که نصیبم شده بود بسیار شادمان شدم. فردای آن روز برای سپاس خداوند که در حل این مشکل مرا یاری فرمود. صدقه فراوان به درماندگان دادم. در این موقع سال ۳۸۷ بود و تازه ۱۷ سالگی را پشت سر نهاده بودم. وقتی من وارد سال ۱۸ زندگی خود می‌شدم نوح پسر منصور سخت بیمار شد، اطباء از درمان وی درماندند و چون من در پزشکی آوازه و نام یافته بودم مرا به درگاه بردند و از نوح خواستند تا مرا به بالین خود فرا خواند. من نوح را درمان کردم و اجازه یافتم تا در کتابخانه او به مطالعه پردازم. کتابهای بسیاری در آنجا دیدم که اغلب مردم حتی نام آنها را نمی‌دانستند و من هم تا آن روز ندیده بودم. از مطالعه آنها بسیار سود جستم. چندی پس از این ایام پدرم در گذشت و روزگار احوال مرا دگرگون ساخت من از بخارا به گرگانج خوارزم رفتم. چندی در آن دیار به عزت روزگار گذراندم نزد فرمانروای آنجا قربت پیدا کردم و به تالیف چند کتاب در آن شهر توفیق یافتم پیش از آن در بخارا نیز کتاب‌هایی نوشته بودم. در این هنگام اوضاع جهان دگرگون شده بود ناچار من از گرگانج بیرون آمدم مدتی همچون آواره‌ای در شهرها می‌گشتم تا به گرگان رسیدم و از آنجا به دهستان رفتم و دوباره به گرگان بازگشتم و مدتی در آن شهر ماندم و کتابهایی تصنیف کردم. ابو عبید جوزجانی در گرگان به نزدم آمد. ابو عبید جوزجانی گوید: این بود آنچه استادم از سرگذشت خود برایم حکایت کرد. چون من به خدمت او پیوستم تا پایان حیات با او بودم. بسیار چیزها از او فرا گرفتم و بسیاری از کتابهای او را تحریر کردم استادم پس از مدتی به ری رفت و به خدمت مجدالدوله از فرمانروایان دیلمی درآمد و وی را که به بیماری سودا دچار شده بود درمان کرد و از آنجا به قزوین و از قزوین به همدان رفت و مدتی دراز در این شهر ماند و در همین شهر بود که استادم به وزارت شمس‌الدوله دیلمی فرمانروای همدان رسید. در همین اوقات استادم کتاب قانون را نوشت و تالیف کتاب عظیم شفا را به خواهش من آغاز کرد. چون شمس الدوله از جهان رفت و پسرش جانشین وی گردید استاد وزارت او را نپذیرفت و چندی بعد به او اتهام بستند که با فرمانروای اصفهان مکاتبه دارد و به همین دلیل به زندان گرفتار آمد ۴ ماه در زندان بسر برد و در زندان ۳ کتاب به رشته تحریر درآورد. پس از رهایی از زندان مدتی در همدان بود تا با جامه درویشان پنهانی از همدان بیرون رفت و به سوی اصفهان رهسپار گردید. من و برادرش و دو تن دیگر با وی همراه بودیم. پس از آنکه سختیهای بسیار کشیدیم به اصفهان در آمدیم. علاءالدوله فرمانروای اصفهان استادم را به گرمی پذیرفت و مقدم او را بسیار گرامی داشت و در سفر و حضر و به هنگام جنگ و صلح استاد را همراه و همنشین خود ساخت. استاد در این شهر کتاب شفاء را تکمیل کرد و به سال ۴۲۸ در سفری که به همراهی علاءالدوله به همدان می‌رفت، بیمار شد و در آن شهر در گذشت و به خاک سپرده شد. او با روش‌های متفکرانه بیماران را درمان می‌کرد. ابن سینا در ۴۰۲ هجری گرگانج را به مقصد گرگان ترک نمود تا دوستش کاووس بن وشمگیر دیلمی از آل زیار را ملاقات کند. در این راه، ابن سینا به طرف خراسان رفت و از شهرهای نسا، ابیورد، طوس، سمنگان، جاجرم گذشت و به گرگان رسید. اما در این اثنا (در زمستان ۴۰۳ هجری/ژانویه و مارس ۱۰۱۳ میلادی) قابوس درگذشت. گرچه در شرح حال ابن سینا به زبان خودش، دلیلی بر این موضوع نیامده، اما می توان علت مرگ قابوس را مسائل سیاسی دانست. ابن سینا در طی این سفر به نظر نمی‌رسد که در شهری توقف کرده باشد. ابن سینا مدت کوتاهی در گرگان در خانه یکی از دوستان صمیمی اش اقامت نمود و در آنجا جوزجانی را ملاقات نموده و در خدمت منوچهر بن کاووس بود ابن سینا از گرگان به ری مهاجرت کرد و در دستگاه حکومتی حاکم آل بویه مجدالدوله رستم وارد شد. مادر مجدالدوله سیده، دستی پشت پرده در تصمیم گیریهای حکومتی بود. ابن سینا با مهارتی که در پزشکی داشت، از نخبگان سیاسی که به مجدالدوله مشاوره می‌دادند پیشی گرفت و به وی نزدیک تر شد. ابن سینا مجدالدوله را که مبتلا به مالیخولیا شده بود را مداوا نمود. ابن سینا در ری بود تا شمس الدوله حاکم آل بویه (برادر مجدالدوله) در ذی قعده ۴۰۵/آوریل ۱۰۱۵ به آنجا حمله کرد. ابن سینا به دلایل نامعلوم به قزوین مهاجرت کرده و سپس وارد همدان گردید. وی سپس برای معالجه شمس الدوله احضار گردید و به اجبار وزیر وی شد و تا مرگ شمس الدوله در ۴۱۲ هجری/۱۰۲۱ میلادی در این پست باقی ماند. یک بار در این دوران ابن سینا با لشکریان امیر درگیر شد. پس از مرگ شمس الدوله، سماءالدوله روی کار آمد و از ابن سینا خواست تا در مقامش باقی بماند. اما ابن سینا تمایلی به این موضوع نداشت و در انتظار فرصتی برای ترک آن دیار بود. او مخفیانه با علاءالدوله حاکم آل کاکویه مکاتبه کرد که دیوان آل بویه در همدان و مخصوصا تاج الملوک وزیر کرد آل بویه به وی ظنین گردیده و به اتهام خیانت در قلعه‌ای در فرجان ابن سینا را زندانی کردند. ابن سینا ۴ ماه زندانی بود تا اینکه علاءالدوله به همدان تاخت و سلطنت سماءالدوله را پایان داد و ابن سینا از زندان آزاد شد. علاءالدوله به ابن سینا پیشنهاد منصبی در همدان را داد که نپذیرفت. چندی بعد ابن سینا تصمیم به مهاجرت به اصفهان گرفت و در لباس صوفیان به همراه برادرش جوزجانی و دو برده به آنجا رفت. علاءالدوله، ابن سینا را با عزت و احترام پذیرفت و ابن سینا در اصفهان سکنی گزید و سالهای پایانی عمرش را در خدمت وی گذراند و در اکثر سفرها با وی همراه بود. در یکی از این سفرها به همدان در سال ۴۲۸ هجری، ابن سینا مبتلا به قولنج شد که دائما به آن مبتلا می‌گشت و در اثر آن درگذشت و در همدان به خاک سپرده شد و آرامگاه بوعلی‌سینا هم اکنون در این شهر قرار دارد ابن سینا از حیث نیروی جسمانی، مردی نیرومند بود و به همین خاطر از کار کردن احساس خستگی نمی‌کرد. او با داشتن این نیروی فراوان جسمی می‌توانست از پس کار وزارت فرمانروایان برآید و همیشه چه در سفر و چه در نبرد همراه آنان باشد و علاوه بر این به کار دانش و نوشتن نیز بپردازد. می‌گویند که او شبها تا دیرگاه به نوشتن کتاب و رساله می‌پرداخت و در این کار افراط می‌کرد. ابن سینا از لحاظ نیروی ذهنی و تفکر نیز بسیار نیرومند بود. اینکه او در هجده سالگی توانست تمامی دانش‌های زمان خود را فراگیرد خود نشانگر نیروی ذهنی اوست. نکتهٔ منفی در اخلاق ابن سینا گفتار تند او نسبت به دانشمندان همدورهٔ خود و حتی به گذشتگانی مانند افلاطون و زکریای رازی بود. ابن سینا بسیار تابع فلسفه ارسطو بود و از این نظر به استادش فارابی شباهت دارد. مبحث منطق و نفس در آثار او در واقع همان مبحث منطق و نفس ارسطو و شارحان او نظیر اسکندر افرودیسی و ثامیسطیوس است. اما ابن سینا هرچه به اواخر عمر نزدیک می‌شد، بیشتر از ارسطو فاصله می‌گرفت و به افلاطون و فلوطین و عرفان نزدیک می‌شد. داستان‌های تمثیلی او و نیز کتاب پرحجم منطق المشرقین که اواخر عمر تحریر کرده بود، شاهد این مدعاست.متاسفانه امروزه از این کتاب تنها مقدمه اش در دست است. اما حتی در همین مقدمه نیز ابن سینا به انکار آثار دوران ارسطویی خویش مانند شفا و نجات می‌پردازد به دلیل آنکه در آن عصر، عربی زبان رایج آثار علمی بود، ابن سینا و سایر دانشمندان ایرانی که در آن روزگار می‌زیستند کتاب‌های خود را به زبان عربی نوشتند. بعدها بعضی از این آثار به زبان‌های دیگر از جمله فارسی ترجمه شد. از جمله اثر قانون در طب که توسط عبدالرحمن شرفکندی به زبان فارسی ترحمه شده‌است. افزون بر این، ابن‌سینا در ادبیات فارسی نیز دستی قوی داشته‌است. بیش از ۲۰ اثر فارسی به او منسوب است که از میان آن‌ها، بی گمان «دانشنامه علائی» و «رگشناسی» (رساله نبض) از نوشته‌های او است. آثار فارسی ابن‌سینا، مانند سایر نثرهای علمی زمان وی، با رعایت ایجاز و اختصار کامل نوشته شده‌است. آثار فراوانی از ابن‌سینا به جا مانده و یا به او نسبت داده شده که فهرست جامعی از آن‌ها در فهرست نسخه‌های مصنفات ابن سینا[۱۸] آورده شده‌است. این فهرست شامل ۱۳۱ نوشته اصیل از ابن سینا و ۱۱۱ اثر منسوب به او است.[۱۷] از مصنفات اوست: کتاب المجموع در یک جلد، کتاب الحاصل و المحصول در بیست جلد، کتاب البرّ و الاثم، در دو جلد، کتاب الشفاء، در هجده جلد، کتاب القانون فی الطب، در هجده جلد، کتاب الارصاد الکلیه، در یک جلد، کتاب الانصاف، در بیست جلد، کتاب النجاه، در سه جلد، کتاب الهدایه، در یک جلد، کتاب الاشارات، در یک جلد، کتاب المختصر الاوسط، در یک جلد، کتاب العلائی، در یک جلد، کتاب القولنج، در یک جلد، کتاب لسان العرب فی اللغه، در ده جلد، کتاب الادویة القلبیه، در یک جلد، کتاب الموجز، در یک جلد، کتاب بعض الحکمة المشرقیه، در یک جلد، کتاب بیان ذوات الجهه، در یک جلد، کتاب المعاد، در یک جلد، کتاب المبدأ و المعاد، در یک جلد. و رساله‌های او عبارتند از: رسالة القضاء و القدر، رسالة فی الآلة الرصدیه، رسالة عرض قاطیغوریاس، رسالة المنطق بالشعر، قصائد فی العظة و الحکمه، رسالة فی نعوت المواضع الجدلیه، رسالة فی اختصار اقلیدس، رسالة فی مختصر النبض به زبان فارسی، رسالة فی الحدود، رسالة فی الاجرام السماویة، کتاب الاشاره فی علم المنطق، کتاب اقسام الحکمه، کتاب النهایه، کتاب عهد کتبه لنفسه، کتاب حیّ بن یقطان، کتاب فی انّ ابعاد الجسم ذاتیة له، کتاب خطب، کتاب عیون الحکمه، کتاب فی انّه لا یجوز ان یکون شی‏ء واحد جوهریا و عرضیا، کتاب انّ علم زید غیر علم عمرو، رسائل اخوانیه و سلطانیه و مسائل جرت بینه و بین بعض العلما

Show more
Show less

Photo details

  • Uploaded on August 9, 2012
  • Attribution
    by alireza javaheri
    • Taken on 2012/05/02 14:22:28
    • Exposure: 0.004s (1/250)
    • Focal Length: 18.00mm
    • F/Stop: f/8.000
    • ISO Speed: ISO200
    • Exposure Bias: 0.00 EV
    • No flash