Η Καρυά Λευκάδας είναι ένα μεγαλοχώρι χτισμένο στην στεριανή καρδιά του νησιού και απέχει περίπου 15 χιλιόμετρα από την πόλη της Λευκάδας. Είναι χτισμένη αμφιθεατρικά μέσα στο πράσινο, με παραδοσιακά σπίτια, στενά δρομάκια με αιωνόβια πλατάνια στην πλατεία του χωριού και γάργαρα νερά, αλλά και με το υπέροχο κλίμα της φιλοξενεί κάθε καλοκαίρι χιλιάδες επισκέπτες από την Ελλάδα αλλά και από όλο τον κόσμο. Η ιστορία της Καρυάς είναι στενά συνδεδεμένη με την «καρσάνικη βελονιά» έναν ιδιότυπο τρόπο κεντήματος, που ξεχωρίζει από την πλούσια παράδοση της κεντητικής τέχνης του νησιού. Σήμερα ακόμα οι γυναίκες της Καρυάς κεντούν αυτή τη βελονιά, συνήθεια εξάλλου πατροπαράδοτη, και με αυτό τον τρόπο συνέβαλαν στον οικογενειακό προϋπολογισμό.

Οι καταβολές του "ΑΠΟΛΛΩΝΑ" εντοπίζονται στη δεκαετία του 1930. Τότε γίνονται οι πρώτες ζυμώσεις για πολιτιστική δράση και ιδρύεται θεατρική ομάδα από απλοϊκούς ανθρώπους της Καρυάς.

Οι έντονες πολιτιστικές αναζητήσεις ανησυχίες τους, η διαρκής δράση και η ακατάπαυστη αναζήτηση, τους οδηγεί στην ιδέα της ίδρυσης Μουσικοφιλολογικού Ομίλου. Έτσι το 1956 ιδρύεται ο «ΑΠΟΛΛΩΝΑΣ» με σκοπό την πολιτιστική και πνευματική αναβάθμιση των μελών του, την διατήρηση, διάδοση και προβολή των παραδόσεων της Λευκάδας. Παιδιά και νέοι ηλικίας 7 έως 30 χρονών πλαισίωσαν τα τμήματα της μουσικής, του χορού και του θεάτρου. Το χορευτικό τμήμα έχει συμμετάσχει στα περισσότερα φολκλορικά φεστιβάλ της χώρας μας.

Το Μοναστήρι της Φανερωμένης Μοναστήρι της Φανερωμένης: στον καταπράσινο πευκόφυτο λόφο που βρίσκεται δυτικά της πόλης κι απ’ όπου η θέα προς τον Αϊ Γιάννη, τη Γύρα και το Κάστρο είναι μαγευτική είναι χτισμένο το μοναστήρι της Φανερωμένης. Με ιστορία αιώνων, η οποία πιθανότατα ξεκινά από τους πρώτους αποστολικούς χρόνους, είναι ένα από τα σπουδαιότερα μνημεία του τόπου και το μοναδικό μοναστήρι του νησιού που λειτουργεί στις μέρες μας. Η παράδοση αναφέρει ότι στο σημείο που βρίσκεται χτισμένο, υπήρχε το Καλλιμάρμαρο Ιερό της θεάς Αρτέμιδος. Οι Μαθητές του Αποστόλου Παύλου που έφτασαν πρώτοι στο νησί, συγκέντρωσαν εδώ τους κατοίκους και κήρυξαν το χριστιανισμό, δημιουργώντας τον πρώτο «ευκτήριο οίκο», ενώ ένας απ’ αυτούς ο Σωσίων χειροτονήθηκε πρώτος επίσκοπος Λευκάδος και ίδρυσε το μοναστήρι. Σύμφωνα με εκκλησιαστικές πηγές, στα χρόνια του Μεγάλου Κωνσταντίνου, μετά την Α' Οικουμενική Σύνοδο, ήρθαν πέντε Πατέρες με τον επίσκοπο Λευκάδας Αγάθαρχο. Δύο απ’ αυτούς εγκαταστάθηκαν στη μονή και οι τρεις άλλοι ίδρυσαν το Ησυχαστήριο των Αγίων Πατέρων έξω από το χωριό Αλέξανδρος. Οι Πατέρες αυτοί έχτισαν τα πρώτα κελιά, μεγάλωσαν το ναό και οργάνωσαν το μοναχισμό στη Λευκάδα. Μια άλλη παράδοση αναφέρει ότι η πρώτη εικόνα της Παναγίας που είχε παραγγελθεί στην Κωνσταντινούπολη, αποκαλύφθηκε «αχειροποίητος» στον ιερομόναχο και αγιογράφο Κάλλιστο, μετά από προσευχή του. Γι’ αυτό ονομάστηκε και Φανερωμένη.

Η θαυματουργή εικόνα της Φανερωμένης Το μοναστήρι πήρε τη σημερινή του μορφή επί Ενετοκρατίας το 1734. Ο ναός ξαναχτίστηκε τον 19ο αιώνα, μετά από δύο πυρκαγιές και έχει χαρακτηριστικά που φανερώνουν έντονη επίδραση της Ζακυνθινής αρχιτεκτονικής. Η εικόνα της Παναγίας (1887) είναι αντίγραφο της παλιάς θαυματουργής εικόνας της Φανερωμένης και έγινε στο Άγιο Όρος. Το τέμπλο του έγινε μετά το 1886 και είναι έργο του Ευστάθιου Προσαλέντη του νεότερου. Οι εικόνες του είναι έργο των αδελφών Χριστόδουλου και Θωμά Ζωγράφου από τις Χιονιάδες της Ηπείρου. Επίσης, στις ποδιές του τέμπλου υπάρχουν έργα του Λεωνίδα Σίδερη, με παραστάσεις από την Καινή Διαθήκη. Το μοναστήρι ανακαινίστηκε πρόσφατα με πρωτοβουλία του Ηγούμενου. Κατασκευάστηκε νέα πτέρυγα κελιών, ηγουμενείο, συνοδικό, βιβλιοθήκη και παρεκκλήσιο αφιερωμένο στον Άγιο Σιλουανό τον Αθωνίτη. Εδώ, σε σύγχρονο κτίριο, στεγάζεται και το Εκκλησιαστικό μουσείο της μονής με χαρακτηριστικά εκθέματα της εκκλησιαστικής τέχνης και παράδοσης. Εικόνες, άμφια, σκεύη και βιβλία εκτίθενται σε τρεις ορόφους δίνοντας στον επισκέπτη μια ανάγλυφη εικόνα για την εξέλιξη του πολιτισμού της Λευκάδας. Επίσης, στη μονή λειτουργεί έκθεση χριστιανικού βιβλίου, καθώς και μικρός ξενώνας για τη φιλοξενία προσκυνητών. Η Παναγία η Φανερωμένη, που στέκει για αιώνες στον ιερό βράχο, συγκεντρώνει πολλούς προσκυνητές. Είναι πολιούχος και προστάτιδα των «απανταχού της γης Λευκαδίων» και η χάρη της εορτάζεται με κάθε μεγαλοπρέπεια τη Δευτέρα του Αγίου Πνεύματος.

'Αγιος Σπυρίδωνας Ο ΄Αγιος Σπυρίδωνας, μια από τις πιο αξιόλογες εκκλησίες στην Καρυά. Βρίσκεται στο κέντρο του χωριού και χτίστηκε στα τέλη του 19ου αιώνα. Έχει όμορφο, ψηλό κωδωνοστάσιο με ρολόι. Το τέμπλο του που χρονολογείται από το 1925, ακολουθεί απλή κλασική γραμμή και είναι έργο του Ιωάννη Βρεττού (1925).

Μονή του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου: χτισμένο στην άκρη του κάμπου της Καρυάς, σε μια ειδυλλιακή πλαγιά, βρίσκεται το μοναστήρι του Αγίου Ιωάννου του Προδρόμου, γνωστό στους ντόπιους ως «Αη Γιάννης στο Λιβάδι». Ιδρύθηκε το 1605 και για μια περίοδο τριών αιώνων έπαιξε σημαντικό ρόλο στην οικονομική και πνευματική ζωή του νησιού. Στις αρχές του 19ου αιώνα το μοναστήρι του Αγίου Ιωάννη ήταν το πλουσιότερο και πολυπληθέστερο στη Λευκάδα, ενώ ήδη από τον 18ο αιώνα η μονή της Οδηγήτριας και άλλοι δεκαπέντε ναοί του νησιού είχαν γίνει μετόχια του. Στο καθολικό του, κατά την παράδοση, ετάφη το 1622 ο ξακουστός αρματολός Σίμος Μπούας ή Γρίβας. Ο σημερινός ναός είναι νεότερος, μονόχωρος, με ξύλινη στέγη και με γυναικωνίτη. Έχει εξαιρετικές τοιχογραφίες, που χρονολογούνται από το 1736 έως το 1753. Στο βόρειο τοίχο σώζονται τοιχογραφίες σε τρεις ζώνες. Στην πρώτη ολόσωμοι άγιοι, στη μεσαία στηθάρια αγίων και στην πάνω μεγάλες πολυπρόσωπες παραστάσεις, φθαρμένες από τον χρόνο. Στα δυτικά διακρίνονται ο Άγιος Κωνσταντίνος, η Αγία Ελένη και ο Αρχάγγελος Μιχαήλ. Δίπλα στο καθολικό της μονής, μέσα σε πυκνή βλάστηση, υπάρχει το ερειπωμένο παρεκκλήσι του Αγίου Νικολάου.